Το Detroit είναι η μεγαλύτερη πόλη στην πολιτεία του Μίσιγκαν στις Η.Π.Α καθώς και η έδρα της κομητείας Γουέιν. Υπήρξε πρωτεύουσα του Μίσιγκαν μεταξύ 1805 και 1847. Ιδρύθηκε το 1701 από Γάλλους εμπόρους γουναρικών. Τοποθετημένο πάνω στον ποταμό Detroit, στις μεσοδυτικές περιοχές των Ηνωμένων Πολιτειών, αποτελεί μεγάλο λιμάνι. Η πόλη είναι γνωστή σήμερα ως το παγκόσμιο κέντρο της αυτοκινητοβιομηχανίας αλλά και ως πηγή πολλών μουσικών ρευμάτων. Τα προσωνύμια Motor City και Motown αντικατοπτρίζουν τους δύο αυτούς κλάδους. Η πόλη είναι επίσης γνωστή με το προσωνύμιο Paris of the West («To Παρίσι της Δύσης»).

Η πόλη άρχισε να αυξάνεται σταδιακά από το 1830 με την άνοδο της ναυτιλίας, της ναυπηγικής και των παραγωγικών βιομηχανιών καθώς και του εμπορίου. Το 1896, μια μεγάλη εμπορική μεταφορά οδήγησε τον Henry Ford στην κατασκευή του πρώτου αυτοκινήτου του σε ένα νοικιασμένο εργαστήριο στη Mack Avenue. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, το Detroit επεκτείνει τα σύνορά του προσαρτώντας το σύνολο ή μέρος  πολλών γειτονικών χωριών και δήμων. Έτσι το 1903 ο  Ford ιδρύει την Ford Moto Company καθιστώντας το Detroit την πρωτεύουσα της αυτοκινητοβιομηχανίας και επινοώντας τη γραμμή παραγωγής, μετέτρεψε το αυτοκίνητο από είδος πολυτελείας σε μαζικό προϊόν. Η άνθηση της βιομηχανίας συνεχίστηκε με το άνοιγμα άλλων δυο μεγάλων αυτοκινητοβιομηχανιών, την General Motors και την Chrysler. Η τεράστια βιομηχανία προωθείσαι την βιομηχανική άνοδο της πόλης, και η ικανότητα να παράγουν αυτοκίνητα και όπλα δημιούργησε τεράστια αύξηση των θέσεων εργασίας με αποκορύφωμα κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Οι εργασιακές ευκαιρίες  προσέλκυσαν μια μεγάλη εισροή ανθρώπων στο Detroit που ονομάστηκε και «το οπλοστάσιο της δημοκρατίας». Πολλοί από τους αυτούς τους ανθρώπους ήταν Αφροαμερικανοί από φτωχές περιοχές του νότου. Ο πληθυσμός  της πόλης τετραπλασιάστηκε  στα έτη μεταξύ 1910 και 1950, αλλά όταν  έφτασε στο απόγειο του με σχεδόν δύο εκατομμύρια κατοίκους, μειώθηκε κατά πενήντα τοις εκατό κατά το δεύτερο ήμισυ του αιώνα.

Στα χρόνια μετά τον πόλεμο, η αποβιομηχάνιση προκάλεσε στην αγορά εργασίας του Detroit να μειωθεί ταχέως. Ο όρος αυτός έχει χρησιμοποιηθεί για να περιγράψει την πτώση της παραγωγής σε ορισμένες χώρες ακμής και την μεταφορά των θέσεων εργασίας μακριά από τις πόλεις.  Η είσοδος τεχνολογικών μέσων στην εργασία επέφερε μια σημαντική μείωση του εργατικού δυναμικού, μηχανοποιώντας πολλές από τις θέσεις εργασίας που εκτελούνταν από ανειδίκευτους εργάτες. Αυτές οι τεχνολογικές εφευρέσεις που απαιτούσαν λιγότερη χειρονακτική εργασία εξάλειψαν πολλές θέσεις εργασίας στη βιομηχανία προκαλώντας δομική ανεργία.  Παράλληλα, οι εταιρείες έχτιζαν τις νέες μονάδες τους στα προάστια, διάσπαρτα σε όλη την χώρα όπου οι μισθοί ήταν χαμηλότεροι. Με αυτόν τον τρόπο μείωσαν  το κόστος εργασίας. Η υπόσχεση της εργασιακής ευκαιρίας στο Detroit γρήγορα υποχώρησε. Έτσι ο πληθυσμός του Detroit άρχισε να υποχωρεί μετά τη δεκαετία του 1950, την περίοδο δηλαδή που ο αμερικανικός κλάδος της κατασκευής αυτοκινήτων βρισκόταν στο απόγειό του. Το εργατικό δυναμικό μειώθηκε κατά 134.000 στα χρόνια μεταξύ 1947 και 1963 ενώ ο πληθυσμός της πόλης κατευθύνθηκε προς άλλες πόλεις όπου θα έβρισκαν περισσότερες εργασιακές ευκαιρίες.

Το Detroit και η αυτοκινητοβιομηχανία σε μεγάλο βαθμό θεωρείται ως το «τέλειο» παράδειγμα για το πώς η αποβιομηχάνιση μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την περιοχή και τον πληθυσμό. Τα κέντρα παραγωγής συνδέονται με ένα υψηλό βιοτικό επίπεδο, οι περιοχές αυτές όμως σήμερα συνδέονται με μια υψηλή συγκέντρωση της φτώχειας, της ανεργίας και αισθητή φυλετική απομόνωση (κοινωνικός αποκλεισμός). Τεράστια αστικά συγκροτήματα παραγωγής εγκαταλείφθηκαν και πάνω από το ένα τρίτο των κατοίκων ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας . Περισσότερα από 12.000 εγκαταλελειμμένα σπίτια, εργοστάσια αυτοκινήτων που έκλεισαν μετά από λειτουργία δεκαετιών και άνθρωποι που φεύγουν καθημερινά από τα προάστια, ανέδειξαν το Detroit ως το πρότυπο της αστικής παρακμής.

Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχειά της σελίδας CITY-DATA.COM η μείωση του πληθυσμού του Detroit είναι εμφανής ακόμα και τα τελευταία χρόνια. Το ποσοστό του πληθυσμού μειώθηκε κατά 4,2% από το 2000 μέχρι το 2009. Ακόμη συμφώνα με τα στατιστικά στοιχειά το μεγαλύτερο ποσοστό των ατόμων που ζουν πλέον στο Detroit είναι έγχρωμοι ενώ ένα αρκετά μεγάλο ποσοστό αποτελούν άτομα ισπανικής καταγωγής. Το μεγαλύτερο ποσοστό των ανθρώπων που ζουν στην πόλη σταματά την μόρφωση τους μετά το λύκειο. Λίγοι είναι αυτοί που συνεχίζουν περαιτέρω τις σπουδές τους. Επίσης τα άτομα του Detroit προτιμούν να μένουν ανύπαντρα κατά ένα μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού, 43,6% σχεδόν οι μισοί δηλαδή. Αυτό γίνεται εύκολα κατανοητό αν λάβουμε υπόψη ότι το ποσοστό της ανεργίας είναι μεγάλο και δύσκολα οι άνθρωποι εκεί βρίσκουν δουλειά ώστε να μπορέσουν να συντηρήσουν δικιά τους οικογένεια.  Όσον αναφορά τις πωλήσεις των σπιτιών κι εκεί υπάρχει μια εμφανής μείωση. Μάλιστα υπάρχει μια μεγάλη πτώση των τιμών των σπιτιών ειδικά στα μέσα του έτους 2008 με 2009. Το διάστημα αυτό ο μέσος όρος της τιμής των σπιτιών είχε πέσει κάτω από τα 45.000 δολάρια. Υπάρχει αύξηση της εγκληματικότητας επίσης στην πόλη του Detroit σε σχέση με άλλες πόλεις.

Με χιλιάδες σπίτια και βιομηχανικά κτίρια να κείτονται άδεια, το Youngstown στο Οχάιο θυμίζει σήμερα μία άλλη πόλη φάντασμα. Το 1930 ο πληθυσμός της πόλης έφτανε τους 170.000 κατοίκους, ενώ σήμερα έχει μειωθεί στους 67.000. Αντί όμως η πόλη να προσπαθεί να προσελκύσει επενδυτές και βιομηχανίες, αλλά και νέους κατοίκους για τα άδεια σπίτια, το Youngstown ακολουθεί ένα διαφορετικό σχέδιο. Η πόλη συρρικνώνεται και η ζωή των κατοίκων που έχουν παραμείνει εκεί δεν έχει βελτιωθεί καθόλου τα τελευταία χρόνια. Ενώ στον αναπτυσσόμενο κόσμο οι αρχές ανησυχούν για τη ραγδαία εξάπλωση των αστικών κέντρων, σε πόλεις όπως το Youngstown, οι πολεοδόμοι έχουν το αντίθετο πρόβλημα, τη μείωση του αστικού πληθυσμού. Το Youngstown όμως, δεν είναι η μοναδική περίπτωση. Μεταξύ του 1990 και του 2000, μία στις τέσσερις πόλεις παγκοσμίως βιώνει τη μείωση του πληθυσμού της, σύμφωνα με το Shrinking Cities, μία έρευνα και έκθεση που πραγματοποιείται με πρωτοβουλία από το Ομοσπονδιακό Πολιτισμικό Ίδρυμα της Γερμανίας. Πολλές από τις πόλεις που «μικραίνουν» βρίσκονται στον ανεπτυγμένο κόσμο, σε χώρες όπως οι ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γερμανία, η Ιαπωνία και η Ελλάδα. Μετά την πτώση του κομμουνισμού το πρόβλημα αυτό αντιμετωπίζουν και πολλές πόλεις της πρώην Σοβιετικής Ένωσης.

Για το Detroit και το Youngstown η μείωση του πληθυσμού μπορεί να έχει μία σειρά προκλήσεων για τις αρχές των πόλεων τους. Καταρχήν η μικρότερη φορολογική βάση δυσκολεύει τις πόλεις να χρηματοδοτήσουν νοσοκομεία και σχολεία, ακόμη και βασικές υπηρεσίες όπως η υδροδότηση, οι δημόσιες συγκοινωνίες και η αποχέτευση. Έχουν πάρει βέβαια κάποια μέτρα για να αντιμετωπίσουν τη συρρίκνωση του πληθυσμού. Το Detroit, το οποίο δέχθηκε ισχυρό πλήγμα από το κλείσιμο των αυτοκινητοβιομηχανιών και το Youngstown έχουν κάνει τη μείωση και τον περιορισμό του πληθυσμού και των υπηρεσιών επίσημη πολιτική τους, προωθώντας την ιδέα ότι το μικρότερο μέγεθος της πόλης δεν σημαίνει και χειρότερη ποιότητα ζωής. Στο Detroit, μεγάλες εκτάσεις γης έχουν μετατραπεί σε αστικές φάρμες. Ενώ στο μεταξύ, το Youngstown προχωράει στη σταδιακή κατεδάφιση κτιρίων σε παρηκμασμένες περιοχές, ενώ επενδύει στις πολυπληθείς συνοικίες και στο κέντρο της πόλης. Η κατάσταση στις προβληματικές περιοχές επιδεινώνεται από το γεγονός ότι έχουν πολύ χαμηλή αξία. Έτσι, αν κάποιος θελήσει να πουλήσει το σπίτι του η τιμή θα είναι πολύ χαμηλότερη από τις υπόλοιπες συνοικίες που λειτουργούν κανονικά και δεν θα είχε αρκετά χρήματα για να αγοράσει εκεί ένα καινούργιο.

Το Detroit σήμερα βρίσκεται σε ένα σταυροδρόμι. Το ένα μονοπάτι οδηγεί στην κατάρρευση, και το άλλο στην ανανέωση. Ήδη έχουν γίνει κάποιες προσπάθειες για να αποκτήσει η πόλη ξανά το παλιό της κύρος και δύναμη. Κάποιες από τις παλιές αυτοκινητοβιομηχανίες προσπαθούν να ανοίξουν ξανά ενώ πολλοί διάσημοι επιστρέφουν στο Detroit  και αγοράζουν σπίτια εκεί. Ο δήμαρχος της πόλης, ανέλαβε μια τεράστια πρόκληση: να εξηγήσει τον ορισμό τι σημαίνει να ανοικοδομήσεις  μια αμερικάνικη πόλη του 21ου αιώνα. Υποστηριζόμενος από φιλανθρωπικές και επιχειρηματικές ομάδες, θα πρέπει να προσπαθήσει να μετακινήσει τους  κατοίκους του  Detroit από τις  παράξενες αραιές γειτονιές στις λίγες εναπομείνασες ζωντανές περιοχές όπως το Midtown, φτιάχνοντας πανεπιστήμια, νοσοκομεία και μουσεία.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ (από το Internet)
– Detroit
– Φορντισμός
– General Motors
– Deindustrialization
– Structural unemployment
– κοινωνικός αποκλεισμός
– Detroit, Michigan
– Youngstown, Ohio
– Cities are shrinking all over the world!
– Η κρίση της μεσαίας τάξης «άδειασε» το Ντιτρόιτ

Τέλος, φωτογραφίες από το Detroit μπορείτε να δείτε στο: The Ruins of Detroit


Εργασία της Τούλας Τσιρακίδου, κατεύθυνση «Ιστορία», εξάμηνο 6ο, Ιούνιος 2012.

Advertisements