Οι μετακινήσεις των ανθρώπων που διασχίζουν τα σύνορα -ως πρόσφυγες ή ως εργαζόμενοι- αποτελούν ένα κεντρικό πολιτικό ζήτημα σε ολόκληρο τον κόσμο. Στο Βορρά και το Νότο, την Ανατολή και τη Δύση, η μετανάστευση αποτελεί αμφιλεγόμενο ζήτημα, το οποίο συχνά συνδέθηκε ακόμη και με βία διαφόρων ειδών. Παρόλο που οι περισσότεροι από εμάς έχουμε επίγνωση της κινητικότητας αγαθών και κεφαλαίων στο πλαίσιο της παγκοσμιοποιημένης οικονομίας, τείνουμε να έχουμε πιο περιορισμένη αντίληψη για το μέγεθος της κινητικότητας της εργατικής δύναμης, που όμως αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι του παγκόσμιου οικονομικού συστήματος. Αγνοούμε επίσης το γεγονός ότι ο μεγαλύτερος όγκος των μεταναστών δεν κινείται μεταξύ Βορρά και Νότου, αλλά στο εσωτερικό του Νότου. Τείνουμε επίσης να ξεχνάμε ότι οι μετακινήσεις των ανθρώπων, τόσο με την ιδιότητα του πρόσφυγα, όσο και με την ιδιότητα του εργαζόμενου, δεν αποτελούν ένα νέο φαινόμενο. Παραγνωρίζουμε επίσης, ότι η μεγάλη πλειοψηφία του παγκόσμιου πληθυσμού, συμπεριλαμβανομένου και εκείνου των πιο φτωχών χωρών, δεν μεταναστεύει διασχίζοντας διεθνή σύνορα.

Η μετακίνηση των ανθρώπων από τις πατρίδες τους προς άλλα μέρη του κόσμου, αλλάζει τους ίδιους τους μετανάστες, όπως και τις κοινωνίες υποδοχής. Η κινητικότητα των πληθυσμών, οι οποίοι διασχίζουν διεθνή σύνορα και οι διασπορές που προκύπτουν ή οι δια-εθνικές κοινότητες (transnational) εγείρουν ερωτήματα για τις σημασίες των συνόρων, την φύση της ταυτότητας και της κουλτούρας και τη σχέση τους με την πολιτική, καθώς επίσης για τις πραγματικότητες της πολυπολιτισμικότητας, ακόμη και σε κοινωνίες που θέλουν να βλέπουν τον εαυτό τους ως μονοπολιτισμικές.

Επειδή είναι προφανές το πόσο η κινητικότητα των πληθυσμών αποτελεί κεντρικό ζήτημα της παγκόσμιας πολιτικής, το μάθημα επιδιώκει να απαντήσει μερικά ερωτήματα όπως τα παρακάτω :

* Γιατί μεταναστεύουν οι άνθρωποι ?

* Γιατί η μεγάλη πλειοψηφία των ανθρώπων ανά τον κόσμο δεν μεταναστεύει ?

* Ως προς τι διαφέρει η μετανάστευση από άλλες μορφές κινητικότητας των πληθυσμών ?

* Τι είναι πρόσφυγας και σε τι διαφέρει από άλλα είδη μεταναστών ?

* Τι μας μαθαίνει η μετανάστευση για την σημασία των συνόρων ?

* Πώς η κινητικότητα των πληθυσμών θέτει σε δοκιμασία τα έθνη-κράτη και την εθνική ταυτότητα ?

* Πώς συνδέεται η μετανάστευση με άλλες διαδικασίες της παγκοσμιοποίησης ?

* Πώς συνδέεται με την ξενοφοβία και με άλλες μορφές βίας εναντίον των μεταναστών ?

* Πώς επηρεάζει η μετανάστευση τους ίδιους τους μετανάστες και τις τοπικές κοινωνίες όπου ζουν ?

* Πώς συνδέεται η εκπαίδευση με τη μετανάστευση ?

* Πώς τίθενται τα ζητήματα της απόκτησης υπηκοότητας και των πολιτικών δικαιωμάτων των μεταναστών ?

Αυτά είναι μερικά από τα ερωτήματα που θα απαντηθούν, μέσα από την μελέτη συγκεκριμένων περιπτώσεων, τη χρήση ειδικευμένων κειμένων, στα οποία συμπεριλαμβάνονται μεταξύ άλλων δημοσιογραφικές αναλύσεις, ακαδημαϊκά άρθρα, θεωρητικά κείμενα για τη μετανάστευση, συναφής λογοτεχνία και κινηματογράφος, καθώς και τα ίδια τα λόγια των μεταναστών. Θα δούμε επίσης πώς οι μετακινήσεις ημών των ιδίων, μας διαμόρφωσαν, και πώς η εμπειρία αυτή συναρμόζεται με τις ευρύτερες έννοιες της μετανάστευσης. Θα εξετάσουμε τη μετανάστευση από τη μακρο- οπτική, όπως και από την τοπική, μέσα από μελέτες περιπτώσεων.

Τέλος θα μάθουμε τον τρόπο να γράψουμε μία πρωτότυπη εργασία.Περιμένω να έρθετε με ένα ερώτημα συναφές με το περιεχόμενο του μαθήματος, ερώτημα για το οποίο έχετε ένα προσωπικό ενδιαφέρον, και να συνεργαστούμε ώστε να αναπτύξετε μία στρατηγική για να το απαντήσετε.

©ΑνθρωποΓεωγραφίες

Advertisements